Kolašin

Kolašin danas: planinski grad na sjeveru Crne Gore

Kolašin je opština u Sjevernoj Crnoj Gori sa 6.700 stanovnika, prema popisu iz 2023. godine, i površinom od 906 km². Gradsko naselje nalazi se na oko 950 metara nadmorske visine i ima status vazdušne banje, dok najviša tačka na teritoriji opštine doseže 2.139 metara. Bjelasica je masiv na kojem se nalaze oba skijališta i Nacionalni park Biogradska gora.

Kolašin je osnovan kao tursko utvrđeno naselje sredinom 17. vijeka, a prvi put je pomenut 1565. godine. Manastir Morača, podignut 1252. godine, ktitora Stefana Vukanovića Nemanjića, nalazi se 25 kilometara od Kolašina. Danilov most izgrađen je 1858. godine, a kulturnim dobrom proglašen je 1957. godine.

Šta vidjeti i raditi u Kolašinu: Bjelasica i Biogradska gora

Nacionalni park Biogradska gora, proglašen 1952. godine, obuhvata 5.650 hektara, uključujući prašumski rezervat od 1.600 hektara, na visinama od 832 do 2.139 metara nadmorske visine. Biogradsko jezero najveće je od glečerskih jezera Bjelasice i jedino do kojeg vodi put. Park raspolaže sa šest markiranih pješačkih staza, dok markirana staza kroz Kanjon Mrtvice ima 6,6 kilometara i zahtijeva oko dva sata hoda. Na Biogradskom jezeru dostupno je iznajmljivanje čamaca i kajaka, a ponuda parka obuhvata i fly fishing na rijeci Tari.

Kolašin 1450 i Kolašin 1600 zajedno nude oko 45 kilometara staza. Ski centar Kolašin 1600 počeo je s radom 16. februara 2019. godine, sa baznom stanicom na 1.600 metara, gornjom stanicom na 2.035 metara i visinskom razlikom od 435 metara. Dva centra povezana su kabinskom žičarom K7 od februara 2022. godine.

Od proljeća do jeseni u parku su na raspolaganju markirana staza za planinski biciklizam, cross-country staza i preporučena ruta „Dvije glave i pet jezera“, duga 63 kilometra, za 8 do 9 sati. Aktivni katuni obuhvataju Vranjak, Ječmen Do, Goleš, Martinovića, Slađevac, Rupe ravanjske, Durutovac, Potoci, Bijeli potok i Melaja. Ljetnje posjete katunima uključuju degustaciju lokalnih mliječnih proizvoda.

Gdje jesti u Kolašinu: trpeza katuna

Kolašinski lisnati sir zaštićeni je proizvod od maja 2019. godine. Proizvodi se na preko 100 gazdinstava na teritoriji 17 mjesnih zajednica opština Kolašin i Mojkovac, uz godišnji plasman od oko 2.000 tona. Tokom ljetnje sezone na katunima se tradicionalno proizvode i skorup, kajmak i razni sirevi.

Kako stići do Kolašina

Kolašin leži na magistralnom putu koji povezuje Podgoricu sa sjeverom Crne Gore i Srbijom, kao dio evropskih ruta E65 i E80. Aerodrom Podgorica udaljen je oko 70 do 80 kilometara, odnosno oko 1 sat i 15 minuta vožnje, Aerodrom Tivat oko 150 kilometara, odnosno oko 2 sata i 45 minuta, a Dubrovnik je udaljen oko 209 kilometara, odnosno oko 4 sata vožnje.

Željeznicom, Kolašin je na pruzi Beograd-Bar, na njenoj najvišoj tački od 1.032 metra nadmorske visine. Opština je kontinentalna, bez izlaza na more i bez marine.

Kada doći u Kolašin

Zimska sezona traje od decembra do marta ili aprila, zavisno od snijega, i vezana je za skijanje, nordijsko skijanje, ski touring, snowshoeing i vožnju motornim sankama. Ljetnja sezona, od juna do septembra, donosi planinarenje, jezero i katune. Rafting i kanjoning na rijeci Tari dostupni su od proljeća do jeseni, prema vodostaju.

August je među prometnijim mjesecima, kada se održava Bjelasica Trail sa trkama različitih dužina i startom na Trgu boraca u Kolašinu. Zimski praznici i februar takođe pripadaju periodima veće posjećenosti. Novembar i period od aprila do maja čine mirniju međusezonu.