Žabljak

Žabljak danas: najviši grad u Crnoj Gori

Žabljak je kontinentalna, planinska opština bez pristupa moru, sa gradom Žabljakom kao administrativnim centrom. Opština je prema popisu iz 2023. imala 2.941 stanovnik, dok se grad nalazi na 1.450 metara nadmorske visine. Formalni naziv grada usvojen je 1870. godine.

Grad je sjedište Nacionalnog parka Durmitor, prvog nacionalnog parka u Crnoj Gori, proglašenog 5. avgusta 1952. godine. Nacionalni park Durmitor upisan je na UNESCO listu prirodne baštine 1980, uz proširenje 2005. godine. UNESCO svojina obuhvata 32.100 ha i priznata je po izuzetnoj prirodnoj ljepoti, geološkim vrijednostima i biološkoj raznovrsnosti.

Crkva Svetog Preobraženja iz 1862. godine jedina je originalna građevina koja je preživjela Drugi svjetski rat.

Šta vidjeti i raditi na Žabljaku: Durmitor i kanjon Tare

Crno jezero pripada Nacionalnom parku Durmitor i nalazi se oko 3 km jugozapadno od grada. Staza u krugu od 3,5 km vodi kroz šumu crnog bora i otvara pogled prema vrhu Međed. Ljeti su uređena obala, kupanje i rekreacija mogući kada temperatura vode pređe 22 °C.

Sedlo je planinski prevoj na 1.907 metara i polazna tačka za uspon na Bobotov kuk, najviši vrh masiva Durmitor, na 2.523 metra. Uspon sa Sedla traje 3 do 4 sata, a sezona planinarenja traje od juna do septembra. Put do Ledene pećine prati stazu Crno jezero, Ivan do i Lokvice, gdje se led, stalaktiti i stalagmiti zadržavaju tokom cijele godine, dok je posljednjih stotinak metara strmo i osigurano sajlama.

Kanjon Tare je dio Nacionalnog parka Durmitor, dug 78 km i dubok oko 1.000 metara, mjestimično do 1.300 metara. Rafting na Tari odvija se od proljeća do jeseni. Most na Đurđevića Tari dug je 366 m, građen od 1938. do 1940. po projektu profesora Mijata Trojanovića, a pripada katastarskim opštinama Krš u opštini Žabljak i Kosanica u opštini Pljevlja.

Ski centar Savin kuk nalazi se na Virku, oko 5 km od Žabljaka, u visinskom rasponu od 1.515 do 2.212 metra. Njegovih 4,7 km staza čine 2,6 km lakih, 1,2 km srednjih i 0,9 km teških staza, uz dvije dvosjedne sedežnice, jedno J-sidro, dva T-sidra i jednu baby vučnicu. Durmitorski skorup nosi zaštićenu oznaku porijekla na nacionalnom nivou, a zaštićeno geografsko područje obuhvata Žabljak, Plužine i Šavnik.

Kako stići do Žabljaka

Glavni drumski prilaz iz Nikšića vodi preko Šavnika, uz 47 km do Šavnika i narednih 37 km do Žabljaka, ukupno 84 km od Nikšića. Iz Srbije, pravac preko Prijepolja i Pljevalja udaljen je 98 km od granice, dok pravac preko Bijelog Polja i Mojkovca iznosi 110 km.

Žabljak nema željezničku stanicu. Najbliža stanica je u Mojkovcu, 69 km udaljena, na pruzi Beograd-Bar, a redovne autobuske linije povezuju Žabljak sa Podgoricom, Nikšićem, Pljevljima i Mojkovcem.

Kada doći na Žabljak

Od juna do septembra traje ljetnja sezona za planinarenje, kupanje na Crnom jezeru, rafting i biciklizam, uz najveću gužvu u julu i avgustu. Staza do Ledene pećine preporučuje se do oktobra. Savin kuk radi od sredine decembra do početka aprila i nudi organizovano alpsko skijanje.

Od marta do maja i od oktobra do novembra radi manji dio ponude. Dan opštine Žabljak obilježava se 17. septembra tokom cijele sedmice, uz koncerte i sportsko-rekreativne sadržaje. Programi povodom Dana nezavisnosti 21. maja obuhvataju folklor, koncerte, dječje programe i sportske turnire, dok Green Montenegro International Film Fest nudi ljetnji bioskop na oko 1.500 metara.